Kocaeli Üniversitesi ev sahipliğinde düzenlenen 5. Uluslararası Dijital Çağda İletişim Sempozyumu (CIDA 2026) kapsamında “Yapay Zeka, Bilgi ve Eğitim: Düşünme, Öğrenme ve Akademik Emeğin Dönüşümü” başlıklı oturum gerçekleştirildi. Oturumun başkanlığını Kocaeli Üniversitesi İletişim Fakültesi’nden Doç. Dr. Gülden Özkan üstlendi. Oturumda Başkent Üniversitesi’nden Dr. Öğr. Üyesi Selver Dikkol Akçay, Kocaeli Üniversitesi’nden Doktora Öğrencisi Hümay Ongan, Öğr. Gör. Dr. Esra Çoban Budak, Öğr. Gör. Dr. Şefika Yurdakul Saygılı, Dr. Öğr. Üyesi Birsen Berfu Akaydın, Arş. Gör. Nazlıcan Türkelli, Ankara Üniversitesi’nden Arş. Gör. Esra Özgür yer aldı. Oturumda üretken yapay zekanın eğitimdeki rolü değerlendirildi.
AKADEMİK EMEK VE YENİ İŞ YÜKÜ
Başkent Üniversitesi İletişim Fakültesi Dr. Öğr. Üyesi Selver Dikkol Akçay “ Akademik Emek, Bilgi ve Yapay Zeka: Yapay Zeka Kullanım Araştırmaları Üzerine Bir İnceleme” başlıklı araştırmasının bulgularını paylaştı. Akçay, akademisyenlerin yapay zekayı daha çok yardımcı asistan görerek zaman tasarrufu sağladıklarını söyledi. Bilgi düzeyimizin ve bilgiyi anlamlandırma düzeyimizin yapay zekayla değiştiğini dile getirdi. Akçay, aynı zamanda akademisyenlerin bilgileri sürekli teyit etmesinin farklı bir iş yükü yarattığını da sözlerine ekledi.
DÜŞÜNSEL SÜREÇTE HİBRİT DÖNEM
Kocaeli Üniversitesi İletişim Fakültesi Doktora Öğrencisi Hümay Ongan “Üretken Yapay Zekayla Düşünmek: Düşünsel Sürecin Dönüşümü Üzerine Bir Tartışma” başlıklı sunumu hakkında “Yapay zekanın ürettiği öneriler ve insanın düşünsel, yaratıcı üretim süreci hibrit bir süreç” ifadelerini kullandı. Sonuç olarak, üretken yapay zekanın düşünme eylemi üzerindeki etkilerini olumlu ya da olumsuz biçimde sınıflandırmak yerine, düşünsel üretimin koşullarının ve örgütlenme biçimlerinin nasıl dönüştüğüne katkı sunmak gerektiğini sözlerine ekledi.
TERS YÜZ ÖĞRENME VE ÖĞRENCİ BAŞARI SEVİYESİ
Kocaeli Üniversitesi İletişim Fakültesi’nden Öğr. Gör. Dr. Esra Çoban Budak “Yapay Zeka Destekli Tersyüz Öğrenmenin Farklı Puan Türlerinden Gelen Öğrencilerin Akademik Başarısına Etkisi” başlıklı araştırmasını sundu. Budak, ters yüz öğrenme modelinden bahsederek sunumuna başladı. Ters yüz öğrenme modelinde öğrencilerin aktif olarak yer aldığını ve sözel bir öğrencinin ters yüz şeklinde eğitim aldığı zaman başarı seviyesinin artabildiğine dikkat çekti.
ÖĞRETMEN ADAYLARININ YAPAY ZEKA OKURYAZARLIĞI
Oturumun devamında Kocaeli Üniversitesi İletişim Fakültesi’nden Dr. Arş. Gör. Şefika Yurdakul Saygılı, Arş. Gör. Nazlıcan Türkelli ve Kocaeli Üniversitesi Eğitim Fakültesi’nden Dr. Öğr. Üyesi Birsen Berfu Akaydın’ın ortak çalışması paylaşıldı. Sunumu Arş. Gör. Nazlıcan Türkelli gerçekleştirdi. Türkelli, araştırmalarının amacının çocuklara ve gençlere dijital süreçlerde rehberlik etmesi beklenen öğretmen adaylarının pedagojik yeterlilik ve yapay zeka okuryazarlık düzeylerinin mevcut durumunu ortaya koymak olduğunu dile getirdi. Kocaeli Üniversitesi Eğitim Fakültesi Sınıf Öğretmenliği bölümünde okuyan yüz on dört öğretmen adayıyla yaptıkları çevrimiçi anket sonuçlarına göre öğretmen yetiştirme süreçlerine yalnızca işlevsel değil; algoritmik adalet, veri güvenliği ve eleştirel değerlendirme boyutları entegre edilmesi gerektiğine değindi.
MAKİNELERE ZEKA ATFETMENİN SINIRLARI
Oturumun kalan kısmını “Konuşabiliyorsa Düşünebilir mi? Makinelere Zeka Atfetmenin Kısa Tarihi” başlıklı sunumuyla Ankara Üniversitesi İletişim Fakültesi’nden Arş. Gör. Esra Özgür gerçekleştirdi. Özgür “İnsanlar toplumsal kuralları yapay zekayla iletişime geçerken uyguluyorlar” ifadelerini kullandı. Özgür, makinelerle anlamlı bir etkileşim sağlanabileceğini ancak sistemin insan gibi anladığı anlamına gelmediğine dikkat çekti.
Yapay zekanın akademik üretimden sınıf içi pratiklere kadar geniş bir yelpazede yarattığı dönüşümü farklı boyutlarıyla ele alan oturum, katılımcıların değerlendirmeleri ve soru-cevap bölümünün ardından sona erdi.
Muhabir: Dilay Sarı
Fotoğraf: Dilay Sarı
